W dniu 14 września 2011 r. przed Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej w Luksemburgu odbyła się rozprawa w sprawie prejudycjalnej C-488/10 Celaya Emperanza y Galdos International.

Pytania prejudycjalne, zadane przez sąd hiszpański - Juzgado de lo Mercantil de Alicante, odnosiły się do interpretacji art. 19 ust. 1 rozporządzenia Rady (WE) nr 6/2002 z dnia 12 grudnia 2001 r. w sprawie wzorów wspólnotowych. Zagadnienia prawne w niniejszej sprawie dotyczyły tego, czy w postępowaniu, którego przedmiotem jest naruszenie prawa wyłącznego wynikającego z zarejestrowanego wzoru wspólnotowego, uprawnienie do zakazania jego używania przez osoby trzecie rozciąga się na każdą osobę trzecią, która używa wzoru niewywołującego u poinformowanego użytkownika innego całościowego wrażenia, czy też należy z tego kręgu wyłączyć osobę trzecią, która używa zarejestrowanego na jej rzecz późniejszego wzoru wspólnotowego, dopóki taki wzór nie zostanie unieważniony. Pytania prejudycjalne zmierzały również do ustalenia, czy w przypadku kolizji dwóch ważnych wzorów w postępowaniu o naruszenie prawa ze wzoru przed sądem krajowym znaczenie ma okoliczność, że osoba trzecia zgłosiła i zarejestrowała późniejszy wzór po otrzymaniu od właściciela wcześniejszego wzoru wezwania do zaprzestania wprowadzania do obrotu produktu naruszającego prawa wynikające z wcześniejszego wzoru.

W uwagach na piśmie Polska opowiedziała się za wąską interpretacją art. 19 ust. 1 rozporządzenia, zgodnie z którą z kręgu osób trzecich należy wyłączyć osobę, która używa zarejestrowanego na jej rzecz późniejszego wzoru wspólnotowego, dopóki taki wzór nie zostanie unieważniony. Zachowanie osoby trzeciej nie ma wpływu na tę interpretację. Komisja Europejska i Celaya Emparanza y Galdos International opowiedziały się za szeroką wykładnią art. 19 ust. 1.

Na rozprawie Pełnomocnik Polski podtrzymał stanowisko przedstawione na etapie procedury pisemnej.  

Pełnomocnik zwrócił uwagę przede wszystkim na skutki szerokiej wykładni art. 19 ust. 1 rozporządzenia, wskazując, iż nie gwarantuje ona należytej ochrony interesu publicznego. W interesie publicznym leży bowiem to, by wzory, które spełniają przesłanki unieważnienia, były eliminowane z obrotu prawnego, a więc unieważnianie w procedurze przewidzianej w rozporządzeniu, ze skutkiem ex tunc, o którym mowa w art. 26 rozporządzenia. Wskutek szerokiej wykładni art. 19 ust. 1 rozporządzenia w obrocie prawnym pozostanie wzór, który mimo iż spełnia przesłanki unieważnienia, nie zostanie unieważniony.

Pełnomocnik argumentował, iż na art. 19 ust. 1 rozporządzenia należy spojrzeć z nieco szerszej perspektywy niż wykładnia literalna, ponieważ wykładni literalnej tego przepisu nie można pogodzić z innymi przepisami rozporządzenia. Przewidziane w art. 19 ust. 1 rozporządzenia ius prohibendi powinno być interpretowane jako stanowiące ochronę przed naruszeniami ze strony osób trzecich, które w sposób bezprawny wkraczają w sferę wyłączności zastrzeżoną dla właściciela wzoru wspólnotowego. Wykonywanie prawa podmiotowego bezprawność tę wyłącza.

Pełnomocnik podniósł ponadto, że prawodawca unijny wyraźnie podzielił kompetencje pomiędzy sądy krajowe i Urząd Harmonizacji Rynku Wewnętrznego w sprawach o unieważnienie wzoru wspólnotowego. Właścicielowi wcześniejszego wzoru, w przypadku kolizji z późniejszym wzorem, przysługuje prawo do złożenia wniosku o unieważnienie lub powództwo wzajemne o unieważnienie wzoru przed sądem krajowym właściwym w sprawach wzorów wspólnotowych. Szeroka wykładnia art. 19 ust. 1 rozporządzenia pozbawiłaby sensu wnoszenie wniosków do Urzędu o unieważnienie wzorów z uwagi na wcześniejsze prawa. Wykładnia art. 19 ust. 1 rozporządzenia nie może naruszać określonych w tym rozporządzeniu kompetencji Urzędu Harmonizacji Rynku Wewnętrznego.

Pełnomocnik podniósł również, że silna ochrona przyznana zarejestrowanemu wzorowi wspólnotowemu powinna być zarazem ochroną o jednolitym natężeniu i zakresie, niezależnym od terminu, w którym doszło do rejestracji. W przepisach rozporządzenia nie ma podstaw do traktowania w odmienny sposób ważnie zarejestrowanych wzorów wspólnotowych w zależności od daty ich zgłoszenia. Z rozporządzenia wynika, że kwestia pierwszeństwa rejestracji ma fundamentalne znaczenie w przypadkach powództwa o unieważnienie zarejestrowanego wzoru, nie zaś przy stosowaniu ius prohibendi na podstawie art. 19 rozporządzenia.

Stanowisko Polski na rozprawie przedstawiła Pani Marta Laszuk, starszy specjalista w Departamencie Prawa Unii Europejskiej Ministerstwa Spraw Zagranicznych. W rozprawie wzięli też udział pełnomocnicy Komisji Europejskiej.

Pełnomocnicy Polski i Komisji Europejskiej odpowiedzieli na liczne pytania zadawane przez sędziów oraz rzecznika generalnego. W szczególności Pełnomocnik Polski odpowiedział na pytania dotyczące możliwości zastosowania argumentów Polski w tej sprawie na gruncie prawa znaków towarowych.

Rzecznik generalny zapowiedział przedstawienie opinii w niniejszej sprawie najpóźniej w dniu 8 listopada 2011 r. Wyrok zostanie wydany w terminie późniejszym.